കേരളത്തിൽ നിന്നും അഞ്ചു പേർ പത്മ പുരസ്കാരങ്ങൾ ഏറ്റുവാങ്ങി

തിരുവനന്തപുരം: രാഷ്ട്രപതി ഭവനിൽ നടന്ന 2026 -ലെ രണ്ടാമത് പരമോന്നത സിവിലിയൻ ബഹുമതി സമർപ്പണ ചടങ്ങിൽ വിവിധ മേഖലകളിൽ നിസ്തുല സംഭാവനകൾ നൽകിയ പ്രമുഖർക്ക് രാഷ്ട്രപതി ദ്രൗപദി മുർമു പത്മ പുരസ്കാരങ്ങൾ സമ്മാനിച്ചു. കേരളത്തിൽ നിന്നും അഞ്ചു പേരാണ് രണ്ടാം ഘട്ടത്തിൽ രാഷ്ട്രപതിയിൽ നിന്നും പുരസ്കാരം ഏറ്റുവാങ്ങിയത്. സുപ്രീം കോടതി മുൻ ജഡ്ജിയും രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും മികച്ച നിയമജ്ഞരിലൊരാളുമായ ജസ്റ്റിസ് (റിട്ട.) കെ. ടി. തോമസ്, മുതിർന്ന മാധ്യമ പ്രവർത്തകനും എഴുത്തുകാരനുമായ പി. നാരായണൻ എന്നിവരെ, രാജ്യത്തെ രണ്ടാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ പത്മവിഭൂഷൺ നൽകിയാണ് ആദരിച്ചത്. അഞ്ച് പതിറ്റാണ്ട് നീണ്ട അഭിനയപാടവത്തിനുള്ള ആദരമായി മമ്മൂട്ടിക്കും, സാമൂഹിക നേതാവ്, പൊതുപ്രവർത്തകൻ എന്നീ നിലകളിൽ നൽകിയ സംഭാവനകൾക്കായി ശ്രീ നാരായണ ധർമ്മ പരിപാലന (എസ്എൻഡിപി) യോഗത്തിന്റെ ജനറൽ സെക്രട്ടറിയും ശ്രീ നാരായണ ട്രസ്റ്റുകളുടെ സെക്രട്ടറിയുമായ വെള്ളാപ്പള്ളി നടേശനും പത്മഭൂഷൺ ലഭിച്ചു. പ്രശസ്ത നൃത്താധ്യാപികയും നർത്തകിയുമായ കലാമണ്ഡലം വിമല മേനോൻ പത്മശ്രീ പുരസ്കാരം ഏറ്റുവാങ്ങി.

പി. നാരായണൻ
ഒരു കാലത്ത് കേരളത്തിൽ പാർശ്വവത്കരിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ഒരു പ്രത്യയശാസ്ത്രത്തിന്റെ ആവിഷ്കാരത്തിനായി തന്റെ ജീവിതം സമർപ്പിച്ച ഒരു പ്രമുഖ സാമൂഹിക-രാഷ്ട്രീയ സംഘാടകനാണ് പി. നാരായണൻ. 1936 മെയ് 28 ന് തൊടുപുഴയിലെ മണക്കാട് ജനിച്ച ശ്രീ നാരായണൻ തിരുവനന്തപുരത്തെ എം ജി കോളേജിലും യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോളേജിലും വിദ്യാഭ്യാസം നേടി. ഭൗതികശാസ്ത്രത്തിലാണ് ബിരുദം. വിദ്യാർത്ഥി കാലഘട്ടത്തിൽ ആർ.എസ്.എസിൽ ചേർന്നതോടെയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ യാത്ര ആരംഭിച്ചത്. ഗോവ സ്വാതന്ത്ര്യ പ്രസ്ഥാനത്തിൽ ചേരാനും അദ്ദേഹം സന്നദ്ധനായി. ഒടുവിൽ വടക്കൻ, മധ്യ കേരളത്തിൽ പ്രധാനമായും സേവനമനുഷ്ഠിച്ചുകൊണ്ട് പ്രചാരകനായി അദ്ദേഹം തന്റെ ജീവിതം സമർപ്പിച്ചു; ഈ പദവിയിൽ, വിവിധ ഗ്രാമീണ, ആദിവാസി ഗ്രാമങ്ങളിൽ നേരിട്ടെത്താനും പ്രവർത്തിക്കാനും അദ്ദേഹത്തിന് ധാരാളം അവസരങ്ങൾ ലഭിച്ചു. ഇതിനെത്തുടർന്ന്, അദ്ദേഹം ഭാരതീയ ജനസംഘത്തിലേക്ക് നിയോഗിക്കപ്പെട്ടു. സംഘത്തിൻ്റെ സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറി (സംഘടന) എന്ന നിലയിൽ, 1967 ലെ വമ്പിച്ച ദേശീയ പ്ലീനറി സെഷൻ കോഴിക്കോട്ട് നടത്തുന്നതിൽ അദ്ദേഹം നിർണായക പങ്കുവഹിച്ചു, പിന്നീട് സ്വദേശി ജാഗരൺ മഞ്ചിന്റെ സംസ്ഥാന കൺവീനറായും (2000-2004) പ്രവർത്തിച്ചു. നാരായണൻജിയുടെ ഏറ്റവും ശാശ്വതമായ കൈയ്യൊപ്പ് ജന്മഭൂമിയുമായുള്ള ബന്ധമാണ്. 1975-ൽ സ്ഥാപിതമായതു മുതൽ പതിറ്റാണ്ടുകളായി സാമ്പത്തികവും രാഷ്ട്രീയവുമായ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ അനുഭവിച്ച ജന്മഭൂമിയെ അദ്ദേഹം മാനേജർ മുതൽ ചീഫ് എഡിറ്റർ വരെയുള്ള എല്ലാ പദവികളിലും സേവനമനുഷ്ഠിച്ചുകൊണ്ട് നയിച്ചു. ജന്മഭൂമി ദിനപത്രത്തിന്റെ ദീർഘകാല ജീവനാഡിയും മുതിർന്ന ആർ‌എസ്‌എസ് നേതാവുമായ അദ്ദേഹം പ്രസിദ്ധീകരണത്തെ ഒരു ശക്തമായ സാംസ്കാരിക ശക്തിയായും ദേശീയ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ ശബ്ദമായും മാറ്റി. അടിയന്തരാവസ്ഥക്കാലത്ത് തന്റെ തത്വങ്ങളോടുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രതിബദ്ധത ഏറ്റവും പ്രകടമായിരുന്നു. കോഴിക്കോട് അറസ്റ്റിലായതിന് ശേഷം ഡി‌ഐ‌ആർ നിയമപ്രകാരം നാല് മാസം ജയിൽവാസം അനുഭവിച്ച അദ്ദേഹം ഒടുവിൽ കുറ്റവിമുക്തനാക്കപ്പെട്ടതിനുശേഷം ജനാധിപത്യ പ്രതിരോധം സംഘടിപ്പിക്കുന്നതിനായി ഒളിവിൽ തന്റെ പ്രവർത്തനം തുടർന്നു. 1,300 ആഴ്ചയിലധികം നീണ്ടുനിന്ന “സംഘപഥത്തിലൂടെ” എന്ന ലേഖന പരമ്പരയിലൂടെ അദ്ദേഹം പ്രശസ്തനാണ്. ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടാത്ത സന്നദ്ധപ്രവർത്തകരുടെ ജീവിതങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തുകയും, അടിയന്തരാവസ്ഥയിൽ ഭരണകൂട അതിക്രമങ്ങൾ അനുഭവിച്ചവരുടെ കഥകൾ പലപ്പോഴും എടുത്തുകാണിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന, സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പ്രബലമായ മാധ്യമ വ്യവഹാരത്തിന് ഭാഷാപരവും ആഖ്യാനപരവുമായ ഒരു വ്യത്യസ്തത നൽകുകയും ചെയ്യുന്ന ഈ പരമ്പര ഒരു ചരിത്ര രേഖയായി മാറി. ജന്മഭൂമിയുടെ എല്ലാ പതിപ്പുകളിലും പ്രാദേശിക ഭാഷാ റിപ്പോർട്ടിംഗിന്റെ ഗുണനിലവാരം ഉയർത്തുന്നതിനായി പത്രപ്രവർത്തകർക്കായി സമഗ്രമായ ഒരു പുസ്തകവും അദ്ദേഹം രചിച്ചു. പത്രപ്രവർത്തനത്തിനപ്പുറം, എഴുത്തുകാരൻ, മികച്ച വിവർത്തകൻ എന്നീ നിലകളിൽ ശ്രീ നാരായണൻ ഗണ്യമായ സംഭാവനകൾ നൽകി. കേരളത്തിലെ ദേശീയ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ ആധികാരികമായ രണ്ട് വാല്യങ്ങളുള്ള ‘ദേശീയ രാഷ്ട്രീയം കേരളത്തിൽ’ എന്ന കൃതി അദ്ദേഹം രചിച്ചു, ഇത് വിദേശ സർവകലാശാലകളിൽ പോലും ഗവേഷണ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കുള്ള ഒരു റഫറൻസ് പുസ്തകമായി മാറി. കെ. ഭാസ്‌കർ റാവു (വനവാസി കല്യാൺ ആശ്രമത്തിന്റെ അന്തരിച്ച ദേശീയ കൺവീനർ), കെ. കേളപ്പൻ, പി. മാധവൻ തുടങ്ങിയ നേതാക്കളുടെ ജീവചരിത്രങ്ങളും അദ്ദേഹം എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. വി.ഡി. സവർക്കർ, എം.എസ്. ഗോൾവാൾക്കർ, ദീൻദയാൽ ഉപാധ്യായ എന്നിവരുടെ കൃതികൾ ഇംഗ്ലീഷിൽ നിന്നും ഹിന്ദിയിൽ നിന്നും മലയാളത്തിലേക്ക് വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. കമ്മ്യൂണിസത്തിന്റെ പതനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃതി ഇംഗ്ലീഷിലേക്കും കന്നഡയിലേക്കും വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ ദാർശനിക അടിത്തറകൾ സാധാരണ മലയാളി വായനക്കാരന് ലളിതമായ ഭാഷയിൽ പ്രാപ്യമാണെന്ന് ഈ ശ്രമങ്ങൾ ഉറപ്പാക്കി.

വെള്ളാപ്പള്ളി നടേശൻ
1937 സെപ്റ്റംബർ പത്തിന് ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ കണിച്ചുകുളങ്ങരയിൽ ജനിച്ച വെള്ളാപ്പള്ളി നടേശൻ, പിന്നോക്ക വിഭാഗങ്ങളുടെ സാമൂഹികവും വിദ്യാഭ്യാസപരവുമായ പുരോഗതിക്ക് പ്രതിജ്ഞാബദ്ധനായ ഒരു പ്രമുഖ നേതാവായി ഉയർന്നുവന്നു. 1903 ൽ ശ്രീ നാരായണ ഗുരു സ്ഥാപിച്ച എസ്എൻഡിപി യോഗം വിദ്യാഭ്യാസം, ആത്മാഭിമാനം, കൂട്ടായ സംഘടന എന്നിവയിലൂടെ സാമൂഹിക സമത്വം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു പ്രസ്ഥാനമായിട്ടാണ് വിഭാവനം ചെയ്തത്. 1996 മുതൽ വെള്ളാപ്പള്ളി നടേശന്റെ കീഴിൽ, സംഘടന ഒരു പ്രതീകാത്മക പരിഷ്കരണ സംഘടനയിൽ നിന്ന് വിപുലമായ അടിത്തട്ടിലുള്ള ഒരു ആധുനിക സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക പ്രസ്ഥാനമായി വികസിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ, ഏകദേശം 3,000 ആയിരുന്ന ശാഖകളുടെ എണ്ണം 6,000 ആയി ഇരട്ടിയായി, ഇത് യോഗത്തിന്റെ സംഘടനാ നട്ടെല്ലായി മാറി. സാമൂഹിക പരിഷ്കരണം, സാംസ്കാരിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ, വിദ്യാഭ്യാസ അവബോധം, യുവജന ഇടപെടൽ, ക്ഷേമ സംരംഭങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്കുള്ള വികേന്ദ്രീകൃത സ്ഥാപനങ്ങളായി ഇവ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ശ്രീ വെള്ളാപ്പള്ളി നടേശൻ ശാഖാ തലത്തിൽ കുടുംബ യൂണിറ്റുകൾ അവതരിപ്പിച്ചു, സംഘടനയുടെ വ്യാപ്തി വീടുകളിലേക്ക് എത്തിച്ചു. വനിതാ നേതൃത്വം, വിദ്യാഭ്യാസ പിന്തുണ, സമ്പാദ്യ പ്രോത്സാഹനം, സാമൂഹിക അവബോധം, സമൂഹ ഐക്യം എന്നിവയ്ക്കുള്ള വേദികൾ ഇതിലൂടെ തുറന്ന് നൽകി. കേരളത്തിനപ്പുറം, തമിഴ്‌നാട്, കർണാടക, മഹാരാഷ്ട്ര, ഡൽഹി, ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ എസ്എൻഡിപി യൂണിയനുകൾ സ്ഥാപിതമായി. സംഘടനാ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശം, സാംസ്കാരിക തുടർച്ച, വിദ്യാഭ്യാസ സംരംഭങ്ങൾ എന്നിവയിലൂടെ മലയാളി പ്രവാസികളെ പിന്തുണച്ചു. ശാഖകൾ, മൈക്രോഫിനാൻസ് പ്രോഗ്രാമുകൾ, വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവയ്‌ക്കൊപ്പം, ഈ ശ്രമങ്ങൾ എസ്എൻഡിപി യോഗത്തെ ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ഘടനാപരമായ സമൂഹം നയിക്കുന്ന സാമൂഹിക-വിദ്യാഭ്യാസ പ്രസ്ഥാനങ്ങളിലൊന്നായി മാറ്റി. ശ്രീ നാരായണ ഗുരുവിന്റെ സമത്വം, അന്തസ്സ്, ശാക്തീകരണം എന്നീ ആശയങ്ങളെ അദ്ദേഹം പ്രായോഗികമാക്കി. ശ്രീ വെള്ളാപ്പള്ളിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ യോഗത്തിന്റെ ഏറ്റവും ശാശ്വത സംഭാവനയായി വിദ്യാഭ്യാസം തുടരുന്നു. ശ്രീനാരായണ ട്രസ്റ്റിലൂടെ, സ്കൂളുകൾ, കോളേജുകൾ, സാങ്കേതിക കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവയുൾപ്പെടെ 40 സ്ഥാപനങ്ങളിൽ നിന്ന് 130-ലധികം സ്ഥാപനങ്ങളിലേക്ക് ശൃംഖല വളർന്നു, അവയിൽ പലതും ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിലും അർദ്ധ നഗരങ്ങളിലും സാമൂഹികമായും സാമ്പത്തികമായും പിന്നാക്കം നിൽക്കുന്ന വിഭാഗങ്ങൾക്ക് പ്രയോജനപ്പെടുന്നതിനായി സ്ഥാപിതമായി. വിദ്യാഭ്യാസത്തിന് അനുബന്ധമായി, അദ്ദേഹം ചാരിറ്റബിൾ ക്ലിനിക്കുകൾ, ദുരന്ത നിവാരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ, സാമൂഹിക ക്ഷേമ പരിപാടികൾ എന്നിവ വികസിപ്പിക്കുകയും യോഗത്തെ ഒരു സമഗ്ര സമൂഹ സ്ഥാപനമായി ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. ഒരു നയപരമായ കാഴ്ചപ്പാടിൽ നിന്ന് നോക്കുമ്പോൾ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ സംരംഭങ്ങൾ കേരളത്തിന്റെ മാനവ വികസന നേട്ടങ്ങളെ ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും, കുടുംബത്തിൽ നിന്ന് ആദ്യമായി വിദ്യാഭ്യാസ രംഗത്തേക്ക് കടന്നുവരുന്ന തലമുറകളെ പിന്തുണയ്ക്കുകയും, പാർശ്വവൽക്കരിക്കപ്പെട്ട ജനവിഭാഗങ്ങൾക്കിടയിൽ ഒരു പാലമായി വർത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊതുജനാരോഗ്യം, വിദ്യാഭ്യാസം, പ്രാദേശിക തലത്തിലുള്ള നയപരമായ ഇടപെടലുകൾ എന്നിവയിൽ ഇന്നും പ്രസക്തമായി നിലനിൽക്കുന്ന എസ്.എൻ.ഡി.പി യോഗത്തിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ സാമൂഹിക മൂലധന രൂപീകരണത്തിന്റെ ഒരു ജനകീയ മാതൃകയ്ക്ക് ഉദാഹരണമാണ്.

മമ്മൂട്ടി
ഇന്ത്യൻ സിനിമയ്ക്ക് മലയാളം നൽകിയ ഇതിഹാസമാണ് മുഹമ്മദ് കുട്ടി പാണപ്പറമ്പിൽ ഇസ്മയിൽ എന്ന മമ്മൂട്ടി. അഭിനേതാവ് എന്ന നിലയിലും പിന്നീട് നിർമാതാവ് എന്ന നിലയിലും ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സിനിമകളിൽ വ്യക്തിമുദ്ര പതിപ്പിച്ച അതികായൻ.കൃഷിയിലും ഗ്രാമീണ ജീവിതത്തിലും ആഴത്തിൽ വേരൂന്നിയ ഒരു കർഷകന്റെ മകനായി 1951 സെപ്റ്റംബർ ഏഴിനാണ് മമ്മൂട്ടി ജനിച്ചത്. കൃഷിയോടും ലളിത ജീവിതത്തോടുമുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ സമർപ്പണം കുടുംബത്തിൽ അച്ചടക്കം, വിനയം, കഠിനാധ്വാനം എന്നിവയുടെ മൂല്യങ്ങൾ രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിൽ ഒരു പ്രധാന പങ്ക് വഹിച്ചു. ഈ പശ്ചാത്തലം മമ്മൂട്ടിയുടെ വ്യക്തിത്വത്തെയും ജീവിത വീക്ഷണത്തെയും വളരെയധികം സ്വാധീനിച്ചു. കോട്ടയം ജില്ലയിലെ വൈക്കത്താണ് അദ്ദേഹം വളർന്നത്, പിന്നീട് കുടുംബം എറണാകുളം ജില്ലയിലേക്ക് താമസം മാറി, അവിടെ പഠനം പൂർത്തിയാക്കി. എറണാകുളം ഗവൺമെന്റ് ലോ കോളേജിൽ നിന്ന് നിയമ ബിരുദം നേടിയ അദ്ദേഹം അഭിനയം ഒരു തൊഴിലായി സ്വീകരിക്കുന്നതിന് മുൻപ് കേരളത്തിലെ കോടതികളിൽ അഭിഭാഷകനായിരുന്നു. അഞ്ച് പതിറ്റാണ്ട് നീണ്ടു നിന്ന തന്റെ കരിയറിൽ മമ്മൂട്ടി 400-ലധികം സിനിമകളിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇന്ത്യൻ സിനിമയിലെ തന്നെ ഏറ്റവും മികച്ച നടന്മാരിൽ ഒരാളായ അദ്ദേഹം മലയാളത്തിന് പുറമെ, തമിഴ്, തെലുങ്ക്, കന്നഡ, ഹിന്ദി, ഇംഗ്ലീഷ് എന്നീ ഭാഷകളിലായി നിരവധി ചിത്രങ്ങളിൽ തൻ്റെ അഭിനയ പാടവം കാഴ്ച്ച വെച്ചു. 2013-ൽ ഇന്ത്യൻ സിനിമയുടെ 100 വർഷം ആഘോഷിക്കുന്ന വേളയിൽ, ഫോർബ്സ് ഇന്ത്യ തെരഞ്ഞെ‌ടുത്ത ഇന്ത്യൻ സിനിമയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച 25 അഭിനയ പ്രകടനങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ ‘മതിലുകൾ’ എന്ന ചിത്രത്തിലെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഥാപാത്രവും ഇടം നേടി. 55-ാമത് (2025) കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡിൽ, ‘ഭ്രമയുഗം’ നിരവധി പുരസ്കാരങ്ങൾ സ്വന്തമാക്കി, മമ്മൂട്ടിക്ക് ഇത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പത്താമത്തെ കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ് നേടിക്കൊടുത്തു. ‘ഭ്രമയുഗം’ പ്രാദേശിക അതിരുകൾ കടന്ന് അന്താരാഷ്ട്ര അംഗീകാരം നേടി, ലോസ് ഏഞ്ചൽസിലെ അക്കാദമി മ്യൂസിയം ഓഫ് മോഷൻ പിക്ചേഴ്സിൽ പ്രദർശിപ്പിക്കാൻ തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. “വെയർ ദി ഫോറസ്റ്റ് മീറ്റ്സ് ദി സീ: ഫോക്ലോർ ഫ്രം എറൗണ്ട് ദി വേൾഡ്” എന്ന പേരിൽ മ്യൂസിയത്തിന്റെ ക്യൂറേറ്റഡ് പ്രോഗ്രാമിന്റെ ഭാഗമാണ് ഈ പ്രദർശനം. ആഗോള സിനിമയിലുടനീളമുള്ള പുരാണങ്ങൾ, നാടോടിക്കഥകൾ, വാമൊഴി പാരമ്പര്യങ്ങൾ, സാംസ്കാരിക ആഖ്യാനം എന്നിവയിൽ വേരൂന്നിയ സിനിമകളെ ആഘോഷിക്കുന്ന ഒരു പ്രത്യേക പരമ്പരയാണിത്. 2026-ൽ അക്കാദമി മ്യൂസിയത്തിൽ “വെയർ ദി ഫോറസ്റ്റ് മീറ്റ്സ് ദി സീ” വിഭാഗത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ഏക ഇന്ത്യൻ ചിത്രവും ഭ്രമയുഗമാണ്. നിരവധി സാമൂഹിക പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ഗുഡ്‌വിൽ അംബാസഡറും നിരവധി ജീവകാരുണ്യ സംരംഭങ്ങളുടെ രക്ഷാധികാരിയുമാണ് മമ്മൂട്ടി. സിനിമയ്ക്കുള്ള സംഭാവനകൾക്കപ്പുറം, മാനുഷിക ശ്രമങ്ങൾക്കും സമൂഹ വികസനത്തിനും പിന്തുണ നൽകുന്നതിനായി അദ്ദേഹം തന്റെ സ്വാധീനം നിരന്തരം ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്. സാമൂഹിക അസമത്വങ്ങൾ കുറയ്ക്കുന്നതിനുള്ള സംരംഭങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം സജീവമായി പങ്കെടുക്കുകയും ബാലവേല നിർമാർജനത്തിനായുള്ള ശക്തമായ പ്രതിബദ്ധത പ്രകടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. കൂടുതൽ നീതിയുക്തവും എല്ലാവരെയും ഉൾക്കൊള്ളുന്നതുമായ ഒരു സമൂഹം സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആഴത്തിലുള്ള ശ്രമങ്ങൾ സാമൂഹിക ഉത്തരവാദിത്തത്തോടുള്ള സമർപ്പണം പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു. മമ്മൂട്ടിക്ക് ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റിന്റെ മികച്ച നടനുള്ള മൂന്ന് ദേശീയ അവാർഡുകളും കേരള ഗവൺമെന്റിന്റെ പത്ത് സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡുകളും ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ, ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ മികച്ച നടനുള്ള പതിനഞ്ച് ഫിലിംഫെയർ അവാർഡുകളും അദ്ദേഹത്തെ തേടിയെത്തി. പതിനൊന്ന് തവണ അഭിമാനകരമായ കേരള ഫിലിം ക്രിട്ടിക്സ് അവാർഡും അദ്ദേഹം കരസ്ഥമാക്കി. സിനിമയ്ക്കും കലയ്ക്കും നൽകിയ സംഭാവനകൾക്ക് 1998 ൽ പത്മശ്രീ നൽകി അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചു. 2010 ൽ കേരളത്തിലെ കാലിക്കറ്റ് സർവകലാശാല അദ്ദേഹത്തിന് ഓണററി ഡോക്ടറേറ്റ് ബിരുദം നൽകി. 2010 ൽ കേരള സർവകലാശാല അദ്ദേഹത്തിന് ഡോക്ടർ ഓഫ് ലെറ്റേഴ്സ് ബിരുദവും സമ്മാനിച്ചു.അദ്ദേഹത്തിന് ഡോക്ടർ ഓഫ് ലെറ്റേഴ്സ് ബിരുദവും സമ്മാനിച്ചു.

വിമല മേനോൻ
സജീവസമ്പന്നമായ 65 വർഷത്തെ കലാജീവിതത്തിലൂടെ അധ്യാപിക, നർത്തകി, നൃത്തസംവിധായിക, സാംസ്കാരിക സംഘാടക, എഴുത്തുകാരി, കോസ്റ്റ്യൂം ഡിസൈനർ തുടങ്ങിയ പദവികളിൽ തന്റെ അസാധാരണ വ്യക്തിമുദ്ര പതിപ്പിക്കുകയും, ആധുനിക മോഹിനിയാട്ടവേഷവിധാനം, സൗന്ദര്യശാസ്ത്രം, പശ്ചാത്തല സംഗീത ഉപകരണങ്ങളുടെ വിന്യാസം, അവതരണ ശൈലി എന്നിവയിലെല്ലാം വിപ്ലവാത്മകമായ മാറ്റങ്ങൾ കൊണ്ടുവരികയും ചെയ്ത അതുല്യ പ്രതിഭയാണ് കലാമണ്ഡലം വിമല മേനോൻ. 1942 ജനുവരി 7-ന് തൃശൂർ ജില്ലയിലെ ഇരിങ്ങാലക്കുടയിലായിരുന്നു ജനനം. ഭരതനാട്യം, മോഹിനിയാട്ടം, കുച്ചിപ്പുഡി എന്നീ മൂന്ന് ക്ലാസിക്കൽ നൃത്തരൂപങ്ങളിലും അഗാധ പാണ്ഡിത്യമുള്ള അവർ, ഇന്ത്യയുടെ പരമ്പരാഗത നൃത്തരൂപങ്ങളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായി 1972-ൽ ‘കേരള നാട്യ അക്കാദമി’ സ്ഥാപിക്കുകയും അതിന്റെ പ്രവർത്തനം മലേഷ്യ, സിംഗപ്പൂർ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് വ്യാപിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ‘കല എല്ലാവർക്കും വേണ്ടിയുള്ളതാണ്’ എന്ന സന്ദേശവുമായി, അഞ്ച് തലമുറകളിലെ പതിനായിരത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് നൃത്തപരിശീലനം നൽകിയ അവർ, പാവപ്പെട്ട കുട്ടികൾക്ക് സൗജന്യ വിദ്യാഭ്യാസം നൽകുകയും അവരുടെ യാത്രാ-അവതരണ ചെലവുകൾ സ്വന്തം നിലയിൽ വഹിക്കുകയും ചെയ്തു. കേരളത്തിൽ കുച്ചിപ്പുഡി നൃത്തരൂപം ജനകീയമാക്കുന്നതിൽ മുൻകൈ എടുത്ത വിമല മേനോൻ, ക്ലാസിക്കൽ നൃത്തത്തെ സമാധാനത്തിന്റെയും ഒരുമയുടെയും സ്ത്രീശാക്തീകരണത്തിന്റെയും മാധ്യമമാക്കി മാറ്റുകയും യഥാർത്ഥ ഗുരുശിഷ്യബന്ധത്തിന്റെ മഹനീയ മാതൃക കാട്ടിത്തരുകയും ചെയ്തു. ഏകാംഗ പ്രകടനങ്ങളിൽ നിന്നും ഗ്രൂപ്പ് കൊറിയോഗ്രാഫിയിലേക്കുള്ള ചുവടുമാറ്റം, ഇടയ്ക്ക, തിമില, മദ്ദളം തുടങ്ങിയ കേരളീയ വാദ്യോപകരണങ്ങളുടെ സർഗ്ഗാത്മകമായ ഉപയോഗം, വൈവിധ്യമാർന്ന കൃതികളുടെ കൂട്ടിച്ചേർക്കലുകൾ എന്നിവയിലൂടെ മോഹിനിയാട്ടത്തിന്റെ വഴിത്താരയെ അവർ നവീകരിച്ചു. ‘ലാസ്യ മോഹിനി’, ‘ഭരതനാട്യവും ശാസ്ത്രവും ചരിത്രവും’ എന്നീ ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ രചയിതാവ് കൂടിയായ അവർ, ഏഷ്യ, യൂറോപ്പ്, മിഡിൽ ഈസ്റ്റ്, ഓസ്ട്രേലിയ, യു.എസ്.എ തുടങ്ങിയ ആഗോള വേദികളിൽ മോഹിനിയാട്ടത്തെ എത്തിക്കുന്നതിലും വിവിധ സാംസ്കാരിക സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നയരൂപീകരണത്തിലും സിലബസ് പരിഷ്കരണത്തിലും ധീരമായ നേതൃത്വം നൽകി രാജ്യത്തിന്റെ ക്ലാസിക്കൽ കലാസംസ്കാരത്തെ കൂടുതൽ ശക്തമാക്കുന്നതിലും ശ്രദ്ധേയമായ പങ്കു വഹിച്ചു.

ജസ്റ്റിസ് (റിട്ട.) കെ. ടി. തോമസ്
സുപ്രീം കോടതി മുൻ ജഡ്ജിയും രാജ്യത്തെ മികച്ച നിയമജ്ഞരിലൊരാളുമായ ജസ്റ്റിസ് (റിട്ട.) കെ. ടി. തോമസിന്, ഇന്ത്യയിലെ രണ്ടാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ പത്മവിഭൂഷൺ രാഷ്ട്രപതി ശ്രീമതി ദ്രൗപദി മുർമു സമ്മാനിച്ചു. 1937 ജനുവരി 30-നു ജനിച്ച ജസ്റ്റിസ് തോമസ് കോട്ടയം സിഎംഎസ് കോളേജിൽ നിന്നാണു കോളേജ് വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയത്. എറണാകുളം സെന്റ് ആൽബർട്ട്സ് കോളേജിൽനിന്നു ബിരുദം നേടിയ അദ്ദേഹം മദ്രാസ് സർവകലാശാലയിൽനിന്നു നിയമബിരുദവും കരസ്ഥമാക്കി. തുടർന്ന് കോട്ടയം ജില്ലാ-സെഷൻസ് കോടതികളിലും കേരള ഹൈക്കോടതിയിലും അഭിഭാഷകനായി പ്രാക്ടീസ് ചെയ്താണു നിയമജീവിതത്തിനു തുടക്കം കുറിച്ചത്. അഭിഭാഷകനായി 17 വർഷത്തെ സേവനത്തിനു ശേഷം, കേരള ഹൈക്കോടതി നടത്തിയ തെരഞ്ഞെടുപ്പിലൂടെ അദ്ദേഹം ജില്ലാ-സെഷൻസ് ജഡ്ജിയായി നേരിട്ടു നിയമിതനാകുകയും നാലു വ്യത്യസ്ത ജില്ലകളിൽ സേവനമനുഷ്ഠിക്കുകയും ചെയ്തു. 1985-ൽ കേരള ഹൈക്കോടതി ജഡ്ജിയായി ഉയർന്ന അദ്ദേഹം പിന്നീട് 1995-ൽ ഹൈക്കോടതി ആക്ടിങ് ചീഫ് ജസ്റ്റിസായും സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. 1996 മാർച്ചിൽ ഇന്ത്യയുടെ സുപ്രീം കോടതി ജഡ്ജിയായി നിയമിതനായ അദ്ദേഹം 2002-ൽ വിരമിക്കുന്നതുവരെ ആ പദവിയിൽ തുടർന്നു. ക്രിമിനൽ നിയമം, നീതിന്യായ പരിഷ്കാരങ്ങൾ, പൊലീസ് പരിഷ്കാരങ്ങൾ,​പ്രൊഫഷണൽ വിദ്യാഭ്യാസമേഖലയിലെ അഴിമതിക്കെതിരായ പോരാട്ടം എന്നിവയ്ക്കു നൽകിയ സുപ്രധാനമായ സംഭാവനകളിലൂടെയാണു ജസ്റ്റിസ് തോമസ് വ്യാപകമായി അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്നത്. സുപ്രീം കോടതിയിൽനിന്നു വിരമിച്ചതിനുശേഷം, സെൻട്രൽ ബ്യൂറോ ഓഫ് ഇൻവെസ്റ്റിഗേഷൻ (CBI) അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിർണായകമായ ക്രിമിനൽ നിയമവിധികളുടെ സമാഹാരം തയ്യാറാക്കി. രാജ്യത്തിന്റെ ക്രിമിനൽ നിയമശാസ്ത്രത്തിൽ വലിയ മാറ്റം കുറിച്ച തീരുമാനങ്ങളായാണ് ഈ വിധികളെ അതിൽ വിശേഷിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്. വിശിഷ്ടമായ ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിലുടനീളവും വിരമിച്ച ശേഷവും, ദേശീയ പ്രാധാന്യമുള്ള വിഷയങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധേയങ്ങളായ നിരവധി പ്രഭാഷണങ്ങൾ ജസ്റ്റിസ് തോമസ് നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. മുംബൈയിലെ നെഹ്റു സെന്ററിൽ “മതനിരപേക്ഷ ജനാധിപത്യത്തിലെ നിയമവാഴ്ച” എന്ന വിഷയത്തിൽ നടത്തിയ ജവാഹർലാൽ നെഹ്റു അനുസ്മരണപ്രഭാഷണം, ക്രിമിനൽ നിയമത്തിലെ പുതിയ പ്രവണതകളെക്കുറിച്ച് അലഹബാദിൽ നടത്തിയ ജസ്റ്റിസ് സർ സയിദ് മഹ്മൂദ് അനുസ്മരണപ്രഭാഷണം, വിജ്ഞാൻ ഭവനിൽ “അഴിമതിയുടെ ഘടന” എന്ന വിഷയത്തിൽ നടത്തിയ ഡോ. കോഹ്‌ലി അനുസ്മരണപ്രഭാഷണം എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. കേരള ഗവണ്മെന്റ് സുപ്രധാനമായ നിരവധി പൊതുചുമതലകൾ അദ്ദേഹത്തെ ഏൽപ്പിച്ചു. സ്വാശ്രയ പ്രൊഫഷണൽ കോളേജുകൾക്കായുള്ള ഫീസ് നിർണയസമിതിയുടെ അധ്യക്ഷനായിരുന്നു അദ്ദേഹം. ഇന്ത്യയിൽ ഇരുനൂറോളം സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ഫീസ് നിർണയം വിജയകരമായി പൂർത്തിയാക്കുന്ന ആദ്യ സമിതിയായി ഇതു മാറി. കേരളത്തിലെ പൊലീസ് പരിഷ്കരണ കമ്മീഷന്റെ തലവനായും അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിക്കുകയും നിശ്ചിത സമയപരിധിക്കുള്ളിൽ ദൗത്യം വിജയകരമായി പൂർത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തു. ബെംഗളൂരുവിലെ നാഷണൽ ലോ സ്കൂൾ ഓഫ് ഇന്ത്യ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയുടെ പ്രവർത്തനം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി, സർവകലാശാലയുടെ ചാൻസലർ കൂടിയായ ഇന്ത്യയുടെ ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് നിയമപരമായ കമ്മീഷനു രൂപംനൽകിയിരുന്നു. മറ്റു നിയമ സർവകലാശാലകളിലെ വൈസ് ചാൻസലർമാർ അംഗങ്ങളായ ഈ കമ്മീഷന്റെ ചെയർമാൻ ജസ്റ്റിസ് തോമസായിരുന്നു. കമ്മീഷൻ മുന്നോട്ടുവച്ച ശുപാർശകൾ പിന്നീട് അംഗീകരിക്കപ്പെടുകയും നടപ്പാക്കുകയും ചെയ്തു. കേരള ഗവണ്മെന്റ് രൂപംനൽകിയ കേരള നിയമ പരിഷ്കരണ കമ്മീഷന്റെ ചെയർമാനായി, 2017 മുതൽ ജസ്റ്റിസ് തോമസ് സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു വരികയാണ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ കമ്മീഷൻ നിരവധി നിയമനിർമാണ നിർദ്ദേശങ്ങൾ തയ്യാറാക്കി സമർപ്പിക്കുകയും, അവയിൽ പലതും പിന്നീടു കേരള നിയമസഭ നിയമമാക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ പുരസ്കാരം പ്രശസ്തനായ ഈ നിയമജ്ഞനു ലഭിക്കുന്ന ആദ്യ ദേശീയ ബഹുമതിയല്ല. പൊതുരംഗത്തും നിയമരംഗത്തും അദ്ദേഹം നൽകിയ മികച്ച സംഭാവനകൾ പരിഗണിച്ച് 2007-ൽ രാഷ്ട്രം അദ്ദേഹത്തെ പത്മഭൂഷൺ പുരസ്കാരം നൽകി ആദരിച്ചിരുന്നു. മറ്റു നിരവധി ബഹുമതികളും അദ്ദേഹത്തിനു ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഒരു ഫൗണ്ടേഷൻ പ്രഖ്യാപിച്ച ‘നിയമരത്ന പുരസ്കാര’വും ഇതിലുൾപ്പെടും. അന്നത്തെ കേരള ഹൈക്കോടതി ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് ജവാഹർലാൽ ഗുപ്തയാണു പുരസ്കാരം സമ്മാനിച്ചത്. നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥ, നിയമ വിദ്യാഭ്യാസം, നിയമ പരിഷ്കരണം, പൊതുഭരണം എന്നീ മേഖലകളിൽ ശാശ്വതമായ സ്വാധീനം ചെലുത്തിയ ജസ്റ്റിസ് കെ. ടി. തോമസിന്റെ മഹത്തായ ജീവിതത്തിലെ മറ്റൊരു നാഴികക്കല്ലാണു പത്മവിഭൂഷൺ പുരസ്കാരം.